Khi được chỉ định can thiệp điều trị cườm nước, nhiều người bệnh lo lắng không biết nên lựa chọn phương pháp nào, có cần mổ hay chỉ điều trị bằng laser. Trên thực tế, mỗi phương pháp có cơ chế tác động và chỉ định riêng, tùy thuộc vào loại cườm nước và tình trạng mắt.
Bài viết dưới đây giới thiệu 4 phương pháp điều trị cườm nước: laser, đặt van dẫn lưu, cắt bè củng mạc và cắt mống mắt chu biên, giúp người bệnh hiểu rõ hơn trước khi trao đổi với bác sĩ.
Cườm nước, còn gọi là glôcôm, là nhóm bệnh gây tổn thương dây thần kinh thị giác và có thể dẫn đến mất thị lực. Điều trị nhằm kiểm soát nhãn áp để hạn chế tổn thương tiếp diễn.
Phẫu thuật cườm nước giúp bảo vệ phần thị lực còn lại, không phục hồi phần thị lực đã mất do tổn thương thần kinh thị giác. Vì vậy, người bệnh cần hiểu đúng mục tiêu điều trị và tiếp tục theo dõi sau can thiệp.
Những phương pháp dưới đây gồm cả can thiệp laser và phẫu thuật có đường mổ. Bác sĩ sẽ lựa chọn dựa trên cơ chế gây bệnh, mức độ tổn thương và hiệu quả của các điều trị trước đó.
Laser sử dụng năng lượng ánh sáng tác động lên các cấu trúc trong mắt nhằm cải thiện khả năng lưu thông, thoát thủy dịch hoặc giảm sản xuất thủy dịch, từ đó giúp hạ nhãn áp.
Tùy loại cườm nước, bác sĩ có thể lựa chọn kỹ thuật phù hợp. Chẳng hạn, laser tạo hình vùng bè chọn lọc SLT được sử dụng cho một số trường hợp cườm nước góc mở; laser mở mống mắt chu biên LPI được cân nhắc ở những trường hợp góc hẹp hoặc góc đóng phù hợp.
Can thiệp laser thường được thực hiện ngoại trú và có thuốc tê hỗ trợ. Sau điều trị, người bệnh vẫn cần kiểm tra nhãn áp và có thể tiếp tục dùng thuốc theo chỉ định. Laser không đồng nghĩa với việc bệnh đã khỏi hoàn toàn.
![]()
Phẫu thuật đặt van dẫn lưu là phương pháp sử dụng thiết bị chuyên dụng để hỗ trợ đưa thủy dịch từ bên trong mắt đến vùng dẫn lưu dưới kết mạc, giúp hạ nhãn áp. Thiết bị gồm một ống dẫn nhỏ kết nối với phần đĩa dẫn lưu.
Bác sĩ có thể cân nhắc phương pháp này ở những trường hợp cườm nước khó kiểm soát, phẫu thuật trước đó chưa đạt hiệu quả hoặc có nguy cơ thất bại cao khi thực hiện phẫu thuật cắt bè củng mạc. Việc lựa chọn thiết bị phụ thuộc vào tình trạng mắt và tiền sử điều trị của từng người bệnh.
Cắt bè củng mạc tạo một đường dẫn lưu mới để thủy dịch đi từ bên trong mắt đến khoang dưới kết mạc, hình thành vùng dẫn lưu gọi là bọng lọc. Đường thoát này giúp giảm nhãn áp và hạn chế nguy cơ bệnh tiến triển.
Đây là một phương pháp phẫu thuật thường được cân nhắc khi cần kiểm soát nhãn áp tốt hơn. Sau mổ, quá trình lành thương và hình thành sẹo có thể ảnh hưởng đến hoạt động của bọng lọc. Vì vậy, người bệnh cần tái khám đúng lịch để bác sĩ đánh giá và điều chỉnh khi cần thiết.
Laser mống mắt chu biên sử dụng tia laser tạo một lỗ nhỏ ở phần ngoại vi mống mắt, giúp thủy dịch lưu thông giữa phía sau và phía trước mống mắt. Nhờ đó, phương pháp giúp giải quyết cơ chế nghẽn đồng tử và hỗ trợ mở góc thoát thủy dịch trong những trường hợp phù hợp.
Bác sĩ có thể chỉ định phương pháp này để điều trị một số trường hợp cườm nước góc đóng hoặc dự phòng đóng góc ở mắt có nguy cơ. Sau can thiệp, người bệnh cần tái khám để kiểm tra nhãn áp, đánh giá hiệu quả và tiếp tục dùng thuốc nếu được chỉ định.
Bác sĩ có thể cân nhắc phẫu thuật khi thuốc hoặc laser chưa giúp kiểm soát bệnh. Với trường hợp nhãn áp rất cao hoặc dây thần kinh thị giác đã tổn thương nặng, phẫu thuật có thể được chỉ định sớm hơn.
Không phải người bệnh nào cũng cần trải qua lần lượt tất cả các phương pháp. Hướng điều trị phụ thuộc vào loại cườm nước, mức độ bệnh và tình trạng mắt cụ thể.
Chăm sóc và theo dõi sau mổ là một phần quan trọng của điều trị. Người bệnh cần:
Dùng thuốc theo đơn: Tuân thủ hướng dẫn về loại thuốc, liều lượng và thời gian sử dụng.
Tái khám đúng lịch: Để bác sĩ kiểm tra nhãn áp, quá trình lành thương và hiệu quả dẫn lưu.
Thực hiện hướng dẫn về sinh hoạt: Hạn chế các hoạt động theo yêu cầu của bác sĩ, đặc biệt trong giai đoạn hồi phục.
Một số trường hợp có thể cần điều trị bổ sung nếu đường dẫn lưu giảm hiệu quả theo thời gian. Phẫu thuật cũng có những nguy cơ như nhãn áp quá thấp, vấn đề ở giác mạc hoặc ảnh hưởng thị lực; bác sĩ sẽ tư vấn cụ thể trước can thiệp.
Phẫu thuật không phục hồi phần thị lực đã mất do cườm nước. Mục tiêu chính là kiểm soát nhãn áp, hạn chế tổn thương tiếp diễn và bảo vệ thị lực còn lại.
Một số người bệnh vẫn cần thuốc để duy trì nhãn áp. Người bệnh chỉ nên thay đổi hoặc ngưng thuốc khi có hướng dẫn của bác sĩ.
Không có một phương pháp phù hợp cho tất cả người bệnh. Bác sĩ cần đánh giá loại cườm nước, mức độ tổn thương và tình trạng mắt để cân nhắc lợi ích, nguy cơ của từng phương pháp.
Hiểu rõ các phương pháp phẫu thuật cườm nước giúp người bệnh chủ động trao đổi với bác sĩ và chuẩn bị tốt hơn cho quá trình điều trị. Việc lựa chọn phương pháp cần dựa trên kết quả thăm khám, thay vì chỉ dựa vào tên kỹ thuật hoặc kinh nghiệm của người khác.
Nếu bạn hoặc người thân đang tìm hiểu về điều trị cườm nước, hãy liên hệ Bệnh viện Mắt Á Châu để được hỗ trợ đặt lịch thăm khám và tư vấn hướng điều trị phù hợp với tình trạng mắt.
🌎 Asian Eye Hospital: See better - Live better
🔗 Về chúng tôi: https://matachau.com
📍 Địa chỉ: 141 Tôn Thất Đạm, Phường Sài Gòn, TP.HCM
☎️ Hotline tư vấn: 1900 633 433
📱 Tư vấn ngoài giờ: 0768 734 677
Ths. Bs Nguyễn Trần Quốc Hoàng - Giám đốc Bệnh viện Mắt Á Châu.
Với hơn 20 năm kinh nghiệm lâm sàng, Bác sĩ Hoàng là chuyên gia nhãn khoa hàng đầu, đặc biệt "mát tay" trong việc phẫu thuật và xử lý thành công các ca mổ cườm nước (Glaucoma) phức tạp nhất.